Kategori: Makaleler

Geçmişe baktığımızda aslında yalnızca eski metinleri, tozlu rafları ya da kronolojik olay dizilerini görmeyiz; bugünkü düşünme biçimlerimizin, alışkanlıklarımızın ve inanç pratiklerimizin nasıl şekillendiğini de görürüz. İlmihaller de tam bu noktada, geçmişle bugün arasında sessiz ama güçlü bir köprü kurar. Bu yazıda “kaç çeşit ilmihal vardır?” sorusunu, yalnızca sayısal bir sınıflama yapma niyetiyle değil; ilmihalin tarihsel serüvenini, toplumsal dönüşümlerle kurduğu ilişkiyi ve günümüze uzanan etkilerini anlamaya çalışarak ele alıyorum. İlmihal Nedir? Kavramsal ve Tarihsel Bir Çerçeve İlmihal kelimesi Arapça “ilm” (bilgi) ve “hâl” (durum) köklerinden türemiştir. En genel anlamıyla, bireyin günlük hayatında dinî yükümlülüklerini yerine getirebilmesi için gerekli bilgileri içeren eserleri…

İlk Türk Kadın Piyanist Kimdir? Bir Melodi, Bir Hikaye Kayseri’de, yaz akşamları dağların eteklerinden rüzgarın taşıdığı huzurla birlikte, bazen kendimi bir melodiye kaptırmış bulurum. Sanki bir yerlerden, çok uzaklardan, yıllar öncesinden bir kadın piyanist geliyor ve parmakları tuşlara dokunuyor. O kadın, Leyla Yedinci. Evet, o ilk Türk kadın piyanist… Hem de yüreğiyle, tutkularıyla, müziğe olan aşkıyla tarihe damgasını vurmuş bir kadın. Bugün, onunla ilgili duyduğum ilk heyecanı ve hayal kırıklığımı anlatmak istiyorum. Belki çok bilinmeyen bir hikâye, belki de müziğin içinde kaybolan bir kadın hayatı… Müziğe Adanmış Bir Hayat Bir gün Kayseri’deki eski bir konser salonunun önünden geçerken, garip bir…

Fenomenolojinin İlkeleri: Geçmişin Işığında Bugünü Anlamak Tarih, geçmişin yankılarından bugüne gelen bir izdir. Geçmişi anlamak, sadece tarihin kendisini keşfetmek değil, aynı zamanda bugün yaşadığımız dünyayı nasıl şekillendirdiğimizi anlamaktır. Fenomenolojinin temel ilkelerinin izini sürerken, bu felsefi akımın tarihsel gelişimini incelemek, düşünsel bir yolculuğa çıkmak gibidir. Bu yolculukta, fenomenolojinin ilkeleri hem bireysel hem de toplumsal dönüşüm süreçlerinin kritik kırılma noktalarını anlamamıza yardımcı olacaktır. Fenomenolojinin Doğuşu: Edmund Husserl ve Felsefi Bir Devrim Fenomenoloji, 20. yüzyılın başlarında Edmund Husserl tarafından felsefeye kazandırılmış bir yöntemdi. Husserl, deneyimin özüne inmeye çalışırken, bireylerin dünya ile ilişkilerini farklı bir biçimde kavramayı amaçladı. Fenomenoloji, en basit haliyle “şeylerin kendisi”ni…

Dalak Şişerse Ne Olur? Etik, Epistemoloji ve Ontoloji Perspektifinden Bir İnceleme Hayat, insanın yaşamıyla ilgili en temel sorulara daima odaklanmasını sağlar. Bu sorular ne kadar karmaşık ve derinse, hayatın fiziksel ve biyolojik yanları da aynı şekilde insanların düşünsel arayışlarıyla iç içe geçer. Örneğin, dalak şişmesi gibi bir sağlık sorunu üzerinde düşündüğümüzde, bu basit bir fizyolojik tepki gibi görünse de, bir insana ne olur, ne hissettirir, ne anlam ifade eder? Dalak şiştiğinde ne olursa olsun, insan bir etki ve tepki içinde bulunur; fakat bunun yalnızca biyolojik bir sorun olmanın ötesinde, etik, epistemolojik ve ontolojik bir derinliği de vardır. Dalak şişerse ne…

Bisturi Uçları ve Felsefenin Derinlikleri: Etik, Epistemoloji ve Ontoloji Üzerine Bir Düşünce Denemesi Bazen bir sorunun, doğru yanıtı bulmaktan daha önemli olduğunu unutuyoruz. “Gerçek nedir?” sorusu, her ne kadar belirli bir cevaba kavuşturulmaya çalışılsa da, bizzat bu sorunun kendisi bir yolculuk gibidir. Şayet, bir bisturi ucu, hassas bir cerrahi müdahale ile dokuyu kesmeye yarayan bir araçsa, peki ya insan düşüncesi? Bilgi, insan ruhu, etik sınırlar… Bu ‘bisturi uçları’ bize, yalnızca fiziksel değil, ruhsal ve zihinsel bir kesişim alanı sunar. Her bir düşünce, her bir kavram, insana dair bir gerçeği kesip biçerken, ardında derin bir soru bırakır: Ne kadar keskin bir…

Kur’an’da Doğru Yol Nedir? Küresel ve Yerel Bir Perspektif Doğru Yolu Aramak: İçsel Bir Yolculuk Hepimizin hayatında bir doğru yol arayışı vardır, değil mi? Bazen bu yol, bir hedefe ulaşmak için attığımız adımlar olurken, bazen de sadece doğru bir şekilde yaşamak için yaptığımız tercihleri simgeler. Sonuçta, hepimiz bir anlamda doğru yolu bulmaya çalışıyoruz. Ama ya doğru yolun ne olduğunu sorsak? Bu soru, aslında sadece bireysel bir arayış değil, aynı zamanda kültürel, dini ve toplumsal bir sorudur. Bursa’da yaşayan biri olarak, Türkiye’deki toplum yapısının ve kültürün etkisiyle, “doğru yol” genellikle dini inançlar ve toplumsal değerlerle şekillenir. Ancak, dünyada farklı kültürler ve…

Kadınlarda Islanma Ne Demek? Gelecekteki Rolü ve Etkileri Teknolojinin her geçen gün hayatımıza daha fazla girmesiyle, insana dair pek çok konu da şekil değiştiriyor. Birçok sosyal ve biyolojik olgunun, gelecekte nasıl bir anlam kazanacağı hakkında kafa yorarken, “Kadınlarda ıslanma ne demek?” gibi bir sorunun toplum üzerindeki etkilerini düşünmek oldukça ilginç. Bu yazıda, hem bilimsel açıdan hem de insana dair duygusal anlamda kadınlardaki bu doğal tepkinin gelecekteki olası etkilerine bakmak istiyorum. Belki de birkaç yıl sonra bu konu, sadece bireysel bir olgu değil, daha geniş toplumsal bir mesele haline gelecek. Kadınlarda Islanma: Bir Biyolojik Tepki Öncelikle, kadınlarda ıslanmanın ne demek olduğunu…

Geben Nasıl Bir Bitkidir? Gelecekteki Yeri ve Etkileri Geben, belki de çoğumuzun pek fazla duyduğu bir bitki değil. Ama bir yandan da çevremizde varlığı hissedilen, özellikleriyle dikkat çeken ve zaman zaman kullanım alanı artan bir bitki. Şu an için büyük bir popülerlik kazanmış sayılmaz belki ama ilerleyen yıllarda, yani 5-10 yıl sonra, hayatımıza nasıl etki edebilir? Gelecekteki yerini ve potansiyelini düşündükçe, hem umutlu hem kaygılı hisler içinde oluyorum. Geben nasıl bir bitkidir? Bu bitkinin etrafında dönmekte olan soruları, bir taraftan keşfetmeye başlıyorum. Geben Bitkisi: Şimdi ve Gelecek Geben, özellikle Türkiye’de farklı iklim koşullarına uyum sağlayabilen ve doğada kendiliğinden yetişebilen bir…

Ahşap Yelkenliye Ne Denir? Felsefi Bir Yolculuk Bir geminin kürekle değil, yelkenle ilerlemesi, insanın doğaya karşı direncini ve onunla uyumlu hareket etme çabasını simgeler. Peki, “ahşap yelkenliye ne denir?” sorusu sadece bir nesnenin adı mı yoksa insanlık tarihinin, felsefenin ve varoluşun bir yansıması mı? Belki de bu sorunun cevabı, üzerine inşa edilen anlamlar ve taşıdığı sembollerle çok daha derindir. Etik Perspektifinden Ahşap Yelkenliye Ne Denir? Etik, doğru ve yanlış, iyi ve kötü arasındaki ayrımları yapmamıza yardımcı olur. Fakat, yelkenli bir gemiyi ele alırken bu etik ikilem daha karmaşık hale gelir. Ahşap bir yelkenli yalnızca bir taşıma aracı değildir; aynı zamanda…

313 Kevser Abdestsiz Okunur Mu? Kelime ve anlam derinliğiyle dikkat çeken 313 Kevser, İslam dünyasında çokça tartışılan bir konu. Hangi durumlarda okunacağı, nasıl okunacağı gibi sorular sıkça gündeme gelir. Bu yazıda, 313 Kevser’in abdestsiz okunup okunamayacağını basit bir şekilde açıklayacağım. Hem İslami hem de günlük hayattaki bakış açılarından değerlendirerek, konuyu herkesin anlayacağı bir dille ele alacağım. 313 Kevser Nedir? Öncelikle, 313 Kevser nedir, biraz ona bakalım. 313 Kevser, Kelime-i Kevser olarak da bilinen kısa ama anlam yüklü bir dua ya da zikirdir. Adını “Kevser Suresi”nden alır ve genellikle Allah’a yaklaşmak, günahlardan arınmak veya özel dilekler için okunur. İslam inancına göre,…